«В’етнамская душа»

Адкрыты ў ліпені 2023 года, Оперны тэатр «Хо Гыом» быў задуманы як месца, здольнае аб'яднаць глыбінныя традыцыі культуры В'етнама і сусветныя стандарты выканаўчага мастацтва. Размешчаны ў самым сэрцы Ханоя, тэатр гарманічна ўпісаўся ў гістарычны ландшафт сталіцы, дапоўніўшы яго сучасным акцэнтам. З моманту адкрыцця тэатр «Хо Гыом» хутка заваяваў рэпутацыю пляцоўкі, дзе в'етнамская публіка ўпершыню атрымала доступ да лепшых узораў сусветнага мастацтва.

Культура В'етнама – найстаражытнейшая культура Азіі, яе гісторыя налічвае больш за 4 000 гадоў. І, будучы старажытнай культурай, яна стала адлюстраваннем асаблівага, пазачасовага, успрымання свету як гучальнага ўніверсуму. Невыпадкова, што ў Спісе нематэрыяльнай культурнай спадчыны ЮНЕСКА з 18 аб'ектаў, якія належаць В'етнаму, 9 маюць непасрэднае дачыненне да музычнага мастацтва, прычым большая частка з іх – унікальныя практыкі спеваў.

Безумоўна, у такой культуры глыбіннае значэнне маюць традыцыйныя музычныя інструменты. У выніку інтэнсіўнага развіцця в'етнамскай музыкі, а таксама культурнага абмену з суседнімі народамі з'явілася больш за 100 відаў музычных інструментаў, для якіх характэрна імкненне наблізіць гучанне інструмента да маўлення і спеваў, да ўзнаўлення гукаў, народжаных самой прыродай: шум джунгляў, спевы птушак, журчанне ручая і інш.

Жамчужынай в'етнамскай музычнай культуры з'яўляецца 36-струнная цытра – інструмент, у якім кожны беларус пазнае сваяка нашых цымбалаў. Гэта струнны ўдарны інструмент трапецападобнай формы, выраблены з дрэва з дэкай з мякай драўніны. Іграюць на цытры двума невялікімі бамбукавымі палачкамі, стукаючы па металічных струнах, якія выдаюць рэзанансны і чысты гук.

У паўночных гарах В'етнама, сярод народа хмонг, распаўсюджана хмонгская флейта – інструмент, незаменны ў паўсядзённым адпачынку і абавязковы атрыбут хмонгскіх фестываляў. Менавіта гэты інструмент стаў і «голасам закаханых» – ігра на гэтай флейце служыць знакам асаблівай увагі.

У Цэнтральным нагор'і В'етнама нарадзіўся ўдарны інструментц'рунг – бамбукавы ксілафон. Тэмбр ц'рунга злёгку прытушаны, яго гучанне не гучнае, але цалкам зачаравальнае. Слушаючы ц'рунг, можна ўявіць сабе журчанне горнага ручая, шум вадаспада або шалест бамбука на вятры.

Асаблівую групу інструментаў складаюць в'етнамскія барабаны – найважнейшая частка фестываляў, рытуальных абрадаў і паўсядзённага жыцця як у старажытнасці, так і сёння. Вырабленыя з полых ствалоў дрэў і скур жывёл, барабаны выдаюць глыбокія гукі, адлюстроўваючы культурную самабытнасць кожнай этнічнай групы. Сярод іх – бронзавыя барабаны, рысавыя барабаны, барабаны паранунг і многія іншыя.

Усе гэтыя інструменты беларускія гледачы пачуюць і ўбачаць на ўнікальным канцэрце з такой паэтычнай назвай «В'етнамская душа». На імправізаванай сцэне ў фае бельэтажа выступяць салісты оперы і артысты аркестра народных інструментаў тэатра «Хо Гыом». Падарункам для публікі стане выкананне беларускіх народных песень. Якое новае гучанне прынясуць таленавітыя артысты з В'етнама ў выкананне «Лявоніхі» або «Купалінкі»?.. Пачуем 13 чэрвеня. Толькі ў Вялікім тэатры Беларусі.